You are here

145

Please add a search word

T= Testimonium  F= Fragmentum  E=  Επιγραφή / Inscription

Ἀέτιος, Περὶ ἀρεσκόντων 4.21, 4. (DG. p. 410-411):

Τὸ δὲ «φωνᾶεν», ποὺ ἔχει πεῖ ὁ Ζήνων, ποὺ τὸ λένε καὶ φωνὴ (ἐνν. οἱ

Στωικοί), εἶναι πνοὴ ἀέρα ποὺ ἐκτείνεται ἀπὸ τὸ ἡγεμονικὸ ἕως τὸν

φάρυγγα καὶ τὴ γλώσσα καὶ τὰ εἰδικὰ ὄργανα.

Σχόλια: 

ἀπ. 145, 145α καὶ β καὶ 146α:
Ἡ φωνὴ εἶναι, κατὰ τὸν Ζήνωνα καὶ τοὺς Στωικούς, κάτι τὸ σωματικό. Αὐτὸ ἔχει ἰδιαίτερη σημασία γιὰ τὶς διακρίσεις, ποὺ θὰ ἀκολουθήσουν μεταξὺ σημαίνοντος (φωνῆς) – σημαινομένου – τυγχάνοντος. Ἡ λέξη «φωνᾶεν» χρησιμοποιούμενη ἀπὸ τὸν Ζήνωνα προέρχεται πιθανὸν ἀπὸ τὴν κυπριακὴ διάλεκτο.
Ὁ Ζήνων ὁρίζει τὴ φωνὴ ὡς πνοὴν ἀέρος, ποὺ ἐξερχόμενη πρὸς τὸν ἐξωτερικὸ ἀέρα πλήττεται, στὴν περίπτωση τῶν ζώων ἀπὸ τὴν ὁρμή, στὴν περίπτωση τῶν ἀνθρώπων ὅμως ἐκπέμπεται ἀπὸ τὴ διάνοια καὶ εἶναι φωνὴ ἔναρθρη, δηλ. εἶναι φωνὴ μέσα στὴν ὁποία ἀρθρώνεται ἡ ἀνθρώπινη σκέψη. (Δὲς Stein, Psychol.1, σημ. 248).
Μποροῦμε νὰ παραλληλίσουμε τὸν ζηνώνειο ὁρισμὸ μὲ τὸν πλατωνικὸ (Τίμ. 67b): «ὅλως μὲν οὖν θῶμεν τὴν δι' ὤτων ὑπ' ἀέρος ἐγκεφάλου τε καὶ αἵματος μέχρι ψυχῆς πληγὴν διαδιδομένην.» Ὁ Ἀριστοτέλης ἐπίσης στὸ Περὶ ψυχῆς ΙΙ 8 ἀναφέρεται στοὺς ὅρους ψόφος, ἀκοή, φωνή. Ὁ ψόφος (ἦχος) παράγεται «ὅταν ὑπομένῃ πληγεὶς ὁ ἀὴρ καὶ μὴ διαχυθῇ» (419β21), ἐνῶ ἡ φωνὴ χαρακτηρίζεται ὡς «ψόφος τις ἐμψύχου» (420β5).

  1. Stein, L. (1886), Die Psychologie der Stoa, Vols. 1-2, Berliner Studien für classische Philologie und Archaeologie Berlin.