You are here

63

Please add a search word

T= Testimonium  F= Fragmentum  E=  Επιγραφή / Inscription

Diogenes Laertius 7.168-176:

Κλεάνθης Φανίου Ἄσσιος... ἀφικόμενος δ' εἰς Ἀθήνας τέσσαρας ἔχων

δραχμάς, καθά φασί τινες, καὶ Ζήνωνι παραβαλὼν ἐφιλοσόφησε γεν-

ναιότατα καὶ ἐπὶ τῶν αὐτῶν1 ἔμεινε δογμάτων... (170) ἦν δὴ2 πονικὸς μέν,

ἀφύσικος δὲ καὶ βραδὺς ὑπερβαλλόντως· ... Καὶ σκωπτόμενος δ' ὑπὸ

  τῶν συμμαθητῶν ἠνέσχετο3 καὶ ὄνος ἀκούων προσεδέχετο, λέγων αὐτὸς

μόνος δύνασθαι βαστάζειν τὸ Ζήνωνος φορτίον. ... (172) φησὶ δ' ὁ Ἑκά-

των ἐν ταῖς Χρείαις, εὐμόρφου μειρακίου εἰπόντος, «εἰ ὁ εἰς τὴν γαστέρα

τύπτων γαστρίζει, καὶ ὁ εἰς τοὺς μηροὺς τύπτων μηρίζειἔφη, «σὺ μὲν

τοὺς διαμηρισμοὺς ἔχε, μειράκιον· αἱ δ' ἀνάλογοι φωναὶ τὰ ἀνάλογα οὐ

πάντως σημαίνουσι πράγματαμειρακίῳ ποτὲ διαλεγόμενος ἐπύθετο εἰ

αἰσθάνεται· τοῦ δ' ἐπινεύσαντος, «διὰ τί οὖν», εἶπεν, «ἐγὼ οὐκ αἰσθάνο-

μαι ὅτι αἰσθάνῃ;»... (174) Τοιοῦτος δ' ὢν ἐξίσχυσε, πολλῶν καὶ ἄλλων

ὄντων ἀξιολόγων Ζήνωνος μαθητῶν, αὐτὸς διαδέξασθαι τὴν σχολήν.

...(176) Καὶ τελευτᾷ τόνδε τὸν τρόπον· διῴδησεν αὐτῷ τὸ οὖλον ἀπα-

γορευσάντων δὲ τῶν ἰατρῶν, δύο ἡμέρας ἀπέσχετο τροφῆς. καί πως ἔσχε

καλῶς ὥστε τοὺς ἰατροὺς αὐτῷ τὰ συνήθη συγχωρεῖν· τὸν δὲ μὴ ἀνα-

σχέσθαι, ἀλλ' εἰπόντα ἤδη αὐτῷ προωδοποιῆσθαι καὶ τὰς λοιπὰς ἀπο-

σχόμενον τελευτῆσαι ταὐτὰ Ζήνωνι, καθά φασί τινες (ὀγδοήκοντα) ἔτη

βιώσαντα καὶ ἀκούσαντα Ζήνωνος ἔτη ἐννεακαίδεκα.

  1. 3 αὐτῶν, αὐτοῦ pos. Gigante ‖
  2. δὲ (pro δὴ) Β
  3. 5. ἠνείχετο PL.
Διογένης Λαέρτιος 7.168-176:

Ὁ Κλεάνθης, ὁ γιὸς τοῦ Φανία, ἀπὸ τὴν Ἄσσο... ἔφθασε στὴν Ἀθήνα

ἔχοντας μόνο τέσσερις δραχμές, ὅπως λένε μερικοί, καὶ συναντώντας τὸν

Ζήνωνα ἀκολούθησε τὴ φιλοσοφία κατὰ τρόπο πολὺ γενναῖο καὶ παρέ-

μεινε πιστὸς στὶς ἴδιες διδασκαλίες... (170) Δὲν ἐφείδετο κόπου, ἦταν

ὅμως χωρὶς φυσικὰ χαρίσματα καὶ ὑπερβολικὰ βραδύς·... Καὶ ἀνεχόταν

ὑπομονετικὰ τὶς κοροϊδίες τῶν συμφοιτητῶν του καὶ δεχόταν νὰ τὸν λένε

γαϊδούρι, λέγοντας, ὅτι μόνος αὐτὸς μπορεῖ νὰ βαστάζει τὸ φορτίο τοῦ

Ζήνωνος. ...(172) Λέει ὁ Ἑκάτων στὶς «Χρεῖες», ὅτι ἕνας ὄμορφος νε-

αρὸς εἶπε:«ἂν αὐτὸς ποὺ κτυπᾶ τὴν κοιλιὰ κοιλιαρίζει, κι' αὐτὸς ποὺ

κτυπᾶ τοὺς μηροὺς μηρίζει». Ὁ Κλεάνθης τότε ἀπάντησε: «Κράτα σὺ

τοὺς διαμηρισμούς σου γιὰ τὸν ἑαυτό σου, νεαρέ μου. Δὲν σημαίνουν

πάντα οἱ ἀνάλογες ἐκφράσεις καὶ ἀνάλογα πράγματα.» Ἐνῶ συζητοῦσε

κάποτε μὲ ἕνα νεαρό, τὸν ρώτησε, ἂν αἰσθανόταν κάτι. Κι' ὅταν αὐτὸς

ἔκανε ἕνα καταφατικὸ νεῦμα, «γιατί λοιπόν», εἶπε, «ἐγὼ δὲν αἰσθάνομαι

αὐτό, ποὺ ἐσὺ αἰσθάνεσαι;»... (174) Ὄντας τέτοιος ὑπερίσχυσε, κι' ἐνῶ

ὑπῆρχαν πολλοὶ καὶ ἄλλοι ἀξιόλογοι μαθητὲς τοῦ Ζήνωνος, αὐτὸς τὸν

διαδέχθηκε στὴ Σχολή. ...(176) Καὶ πέθανε μὲ τὸν ἀκόλουθο τρόπο: Τοῦ

φούσκωσαν τὰ οὔλη. Μὲ ἀπαγόρευση τῶν γιατρῶν τήρησε ἀποχὴ ἀπὸ

τροφὴ γιὰ δύο μέρες. Ἔτσι ἔγινε καλά, ὥστε οἱ γιατροὶ τοῦ ἐπέτρεψαν νὰ

ἀκολουθήσει ὅλες τὶς συνήθειές του στὰ φαγητά. Σ' αὐτὸ ὅμως δὲν συμ-

μορφώθηκε, ἀλλὰ εἶπε ὅτι ἤδη ἔχει διανύσει ἕνα μέρος τοῦ δρόμου καὶ

συνέχισε νὰ ἀπέχει τροφῆς κατὰ τὸν λοιπὸ χρόνο, ὥσπου πέθανε. Σύμ-

φωνα μὲ ὅσα λένε μερικοί, ἔζησε τὸ ἴδιο, ὅπως ὁ Ζήνων, ὀγδόντα χρόνια

καὶ ἀφοῦ εἶχε ἀκούσει τὸν Ζήνωνα δεκαεννέα χρόνια.