You are here

80

Please add a search word

T= Testimonium  F= Fragmentum  E=  Επιγραφή / Inscription

Diogenes Laertius 7.40:
Διογένης Λαέρτιος 7.40:

...Καὶ παρομοιάζουν τὴ φιλοσοφία μὲ ζωντανὸ ὀργανισμό, λέγοντας ὅτι

τὸ λογικὸ μέρος εἶναι ὅμοιο μὲ τὰ ὀστὰ καὶ τὰ νεῦρα, τὸ δὲ πιὸ σαρκῶδες

εἶναι τὸ ἠθικὸ μέρος, ὅμοιο δὲ μὲ τὴν ψυχὴ (ὅτι) εἶναι τὸ φυσικό. Ἢ πάλι

μὲ αὐγό· τὸ ἐξωτερικὸ μέρος δηλ. εἶναι τὸ λογικό, ὅ,τι εἶναι μετὰ ἀπ' αὐτὸ

τὸ ἠθικὸ καὶ αὐτὸ ποὺ εἶναι στὸ ἐντελῶς ἐσωτερικὸ τὸ φυσικό. Ἢ μὲ

ἀγρό, ποὺ καρποφορεῖ· τοῦ ὁποίου ὁ φραγμός, ποὺ τὸν περιβάλλει, εἶναι

τὸ λογικό, ὁ καρπὸς τὸ ἠθικό, ἡ δὲ γῆ καὶ τὰ δένδρα τὸ φυσικό. Ἢ μὲ

πόλη ποὺ εἶναι καλὰ περιτειχισμένη καὶ διοικούμενη ἀπὸ τὸν λόγο. Καὶ

κανένα μέρος δὲν ξεχωρίζει ἀπὸ τὸ ἄλλο, ὅπως λένε μερικοὶ ἀπ' αὐτούς,

ἀλλὰ εἶναι ἀνάμικτα αὐτά. Καὶ τὴν παράδοση τῆς διδασκαλίας των τὴν

ἔκαναν ἀνάμικτη. Ἄλλοι ὅμως βάζουν στὴ σειρὰ πρώτη τὴ λογική, ὕστε-

ρα τὴ φυσικὴ καὶ τρίτη τὴν ἠθική· ἀπὸ τοὺς ὁποίους ἕνας εἶναι ὁ Ζήνων

στὸ Περὶ λόγου.

Σχόλια: 

ἀπ. 80:
«ἄλλα μεμίχθαι αὐτὰ» (Διογ. Λαέρτ. 7.40):
Οἱ Στωικοὶ ἀναφέρονταν σ' αὐτὴ τὴν ἑνότητα τῶν μερῶν τῆς φιλοσοφίας παρομοιάζοντας τὰ μέρη μὲ τὰ τρία κεφάλια τοῦ Κέρβερου καὶ ἀναφερόμενοι στὸ ἐπίθετο Τριτογένεια, ποὺ ἀποδιδόταν στὴν Ἀθηνὰ (βλ. Zeller1, σσ. 363-4). Ἐπίσης τὴν ἑνότητα αὐτὴ τὴ δίνουν οἱ Στωικοὶ μὲ τὴν εἰκόνα τοῦ κήπου (λογικὴ = τεῖχος, φυσικὴ = δέντρο, ἠθικὴ = καρπὸς) ἢ μὲ τὴν εἰκόνα τοῦ αὐγοῦ (λογικὴ = τσόφλι, φυσικὴ = ἀσπράδι, ἠθικὴ = κρόκος). Ὁ Ποσειδώνιος, γιὰ νὰ δηλώσει αὐτὴ τὴν ἑνότητα, τὴν παρομοίαζε μὲ ζῶο: τὸ αἷμα-σάρκα (φυσική), τὰ ὀστὰ-τένοντες (λογική), ἡ ψυχὴ (ἠθική). Γιὰ τὸ θέμα δές: M. Pohlenz, Die Stoa2 II σ. 93 καὶ Ι σ. 33. Δὲν εἶναι ἀπίθανο, ὅπως παρατηρεῖ ὁ A. C. Pearson3 (σ. 56), ἂν λάβουμε ὑπόψη τὴν ἰδιαίτερη ἀγάπη ποὺ ἔτρεφε ὁ Ζήνων στὶς παρομοιώσεις, οἱ δύο πρῶτες (Διογ. Λαέρτ. 7.40) νὰ προέρχονται ἀπ' αὐτόν.

  1. Zeller, E. (1880), Die Philosophie der Griechen, 3d ed., Leipzig.
  2. Pohlenz, M. (1964), Die Stoa. Geschichte einer geistigen Bewegung, Vols. I-II, Götingen.
  3. Pearson, A. C. (1891), The Fragments of Zeno and Cleanthes, London.