You are here

18

Please add a search word

T= Testimonium  F= Fragmentum  E=  Επιγραφή / Inscription

Diogenes Laertius 7.2-4:

Διήκουσι δέ, καθάπερ προείρηται, Κράτητος· εἶτα καὶ Στίλπωνος ἀκοῦ-

σαί φασιν αὐτόν· καὶ Ξενοκράτους ἔτη δέκα, ὡς Τιμοκράτης ἐν τῷ Δίωνι·

ἀλλὰ καὶ Πολέμωνος. Ἑκάτων δέ φησι καὶ ἈπολλώνιοςΤύριος ἐν

πρώτῳ περὶ Ζήνωνος, χρηστηριασαμένου1 αὐτοῦ, τί πράττων ἄριστα

  βιώσεται, ἀποκρίνασθαι τὸν θεόν, εἰ συγχρωτίζοιτο τοῖς νεκροῖς· ὅθεν

ξυνέντα τὰ τῶν ἀρχαίων ἀναγιγνώσκειν, τῷ γοῦν2 Κράτητι παρέβαλε3

τοῦτον τὸν τρόπον. πορφύραν ἐμπορευόμενος ἀπὸ τῆς Φοινίκης πρὸς

τῷ Πειραιεῖ ἐναυάγησεν. ἀνελθὼν δὲ εἰς τὰς Ἀθήνας ἤδη τριακοντούτης

ἐκάθισε παρά τινα βιβλιοπώλην. ἀναγιγνώσκοντος δὲ ἐκείνου τὸ δεύτε-

ρον τῶν Ξενοφῶντος ἀπομνημονευμάτων, ἡσθεὶς ἐπύθετο ποῦ διατρί-

βοιεν οἱ τοιοῦτοι ἄνδρες. εὐκαίρως δὲ παριόντος Κράτητοςβιβλιοπώ-

λης δείξας αὐτόν φησι· «τούτῳ παρακολούθησονἐντεῦθεν ἤκουε τοῦ

Κράτητος ἄλλως4 μὲν εὔτονος πρὸς φιλοσοφίαν, αἰδήμων δὲ ὡς πρὸς τὴν

Κυνικὴν ἀναισχυντίαν. ὅθενΚράτης βουλόμενος αὐτὸν καὶ τοῦτο5 θε-

ραπεῦσαι δίδωσι χύτραν φακῆς διὰ τοῦ Κεραμεικοῦ φέρειν· ἐπεὶ δὲ εἶδεν

αὐτὸν αἰδούμενον καὶ παρακαλύπτοντα6, παίσας τῇ βακτηρίᾳ κατάγνυσι

τὴν χύτραν· φεύγοντος δὲ αὐτοῦ καὶ τῆς φακῆς κατὰ τῶν σκελῶν ῥε-

ούσης, φησὶν ὁ Κράτης· «τί φεύγεις φοινικίδιον; οὐδὲν δεινὸν πέπονθας

ἕως μὲν οὖν τινος ἤκουε τοῦ Κράτητος· [ὅτε καὶ τὴν Πολιτείαν αὐτοῦ

7γράψαντος, τινὲς ἔλεγον παίζοντες ἐπὶ τῆς τοῦ κυνὸς οὐρᾶς αὐτὴν γε-

γραφέναι. γέγραφε δὲ πρὸς τῇ Πολιτείᾳ καὶ τάδε· (sequitur librorum

catalogus)] τελευταῖον δὲ ἀπέστη καὶ τῶν προειρημένων ἤκουσεν ἕως

ἐτῶν εἴκοσιν· ἵνα καί φασιν αὐτὸν εἰπεῖν· «νῦν εὐπλόηκα, ὅτε νεναυάγη-

κα.» οἱ δὲ ἐπὶ τοῦ Κράτητος τοῦτ'8 αὐτὸν εἰπεῖν· ἄλλοι δὲ διατρίβοντα ἐν

ταῖς Ἀθήναις ἀκοῦσαι τὴν ναυαγίαν καὶ εἰπεῖν· «εὖ γε ποιεῖτύχη προ-

σελαύνουσα ἡμᾶς φιλοσοφίᾳἔνιοι δὲ διαθέμενον Ἀθήνησι τὰ φορτία

οὕτω τραπῆναι πρὸς φιλοσοφίαν.

  1. 4 χρηστηριαζομένου PFD
  2. 6. οὖν F
  3. 6. παρέβαλλε B
  4. 13. ἄλλο B
  5. 14. τούτου BD
  6. 16. περικαλύπτοντα DF
  7. 20. inclusi, ut ipsius vitae connexum restituerem
  8. 24. ταῦτ' P ante corr., ut videtur.
Διογένης Λαέρτιος 7.2-4:

Καὶ ὡς μαθητὴς ἄκουσε τὸν Κράτητα, ὅπως εἴχαμε πεῖ προηγουμένως.

Κι' ἔπειτα λένε, ὅτι ἄκουσε τὸν Στίλπωνα καὶ τὸν Ξενοκράτη γιὰ δέκα

χρόνια, ὅπως λέει ὁ Τιμοκράτης στὸ βιβλίο του Δίων. Ἄκουσε ὅμως καὶ

τὸν Πολέμωνα. Λέει ὅμως ὁ Ἑκάτων κι' ὁ Ἀπολλώνιος ὁ Τύριος στὸ

πρῶτο του βιβλίο Περὶ Ζήνωνος ὅτι ὅταν ζήτησε ἀπὸ χρησμὸ νὰ μάθει τί

πράττοντας θὰ ζήσει ἄριστη ζωή, ὁ θεὸς τοῦ ἀπάντησε, ἂν συναναστρε-

φόταν τοὺς νεκρούς. Ἔτσι κατάλαβε ὅτι πρέπει νὰ διαβάζει τοὺς ἀρ-

χαίους. Τὸν Κράτητα λοιπὸν τὸν συνάντησε μὲ τὸν ἀκόλουθο τρόπο.

Φέρνοντας πορφύρα ἀπὸ τὴ Φοινίκη πρὸς τὸν Πειραιὰ γιὰ νὰ τὴν ἐμπο-

ρευθεῖ ναυάγησε. Κι' ὅταν ἀνέβηκε στὴν Ἀθήνα τριάντα χρόνων πιὰ

κάθισε σ' ἕνα βιβλιοπωλεῖο. Κι' ἐνῶ ἐκεῖνος διάβαζε τὸ δεύτερο βιβλίο

τῶν ἀπομνημονευμάτων τοῦ Ξενοφῶντος, τὸ χάρηκε τόσο ποὺ ρώτησε

ποῦ σύχναζαν τέτοιοι ἄνδρες. Καὶ καθὼς ἔτυχε πάνω στὴν ὥρα νὰ

περνᾶ ὁ Κράτης, ὁ βιβλιοπώλης τοῦ τὸν ἔδειξε καὶ τοῦ εἶπε: «ἀκολού-

θησέ τον». Κι' ἀπὸ τότε ἔγινε μαθητὴς τοῦ Κράτητος, ἄλλωστε ἀφοῦ

ἦταν σθεναρὸς στὴ φιλοσοφία καὶ ντροπαλὸς στὴν κυνικὴ ἀναισχυντία.

Γι' αὐτὸ καὶ ὁ Κράτης θέλοντας νὰ τοῦ θεραπεύσει κι' αὐτὸ (τὸ ἐλάττω-

μα) τοῦ δίνει μιὰ χύτρα φακὴ νὰ τὴν περάσει μέσ' ἀπὸ τὸν Κεραμεικό.

Κι' ἐπειδὴ τὸν εἶδε νὰ ντρέπεται καὶ νὰ σκεπάζεται γιὰ νὰ μὴ φαίνεται,

τὸν κτυπᾶ μὲ τὸ ραβδί του καὶ τοῦ σπάζει τὴ χύτρα. Καὶ καθὼς ἔτρεχε νὰ

φύγει κι' ἡ φακὴ ἔτρεχε πάνω στὰ σκέλη του, τοῦ λέει ὁ Κράτης: «Τί

φεύγεις, νεαρὲ Φοίνικα; Δὲν ἔπαθες κανένα κακό.»
Γιὰ κάποιο χρονικὸ διάτσημα λοιπὸν ἄκουε τὸν Κράτητα. (Κι' ὅταν

ἔγραψε τὴν Πολιτεία του, λένε ἀστειεύοντας ὅτι τὴν εἶχε γράψει πάνω

στὴν οὐρὰ τοῦ κυνός. Κι ἔχει γράψει ἐκτὸς ἀπὸ τὴν Πολιτεία καὶ τὰ ἑξῆς:

(ἀκολουθεῖ κατάλογος βιβλίων).
Μὰ στὸ τέλος ἀποχώρησε (ἀπὸ τὸν Κράτητα) καὶ ὡς μαθητὴς ἄκου-

σε τοὺς προαναφερθέντες γιὰ εἴκοσι χρόνια. Ὁπόταν λένε ὅτι εἶπε: «τώ-

ρα ἔχω κάνει καλὸ ταξίδι, ποὺ ἔχω ναυαγήσει». Ἄλλοι ὅμως λένε ὅτι,

ὅταν ἄκουσε γιὰ τὸ ναυάγιο, διέμενε στὴν Ἀθήνα καὶ εἶπε: «καλὰ κάνει

ἡ τύχη καὶ μὲ σπρώχνει ὁρμητικὰ στὴ φιλοσοφία». Μερικοὶ ὅμως (λένε),

ὅτι, ἀφοῦ διέθεσε στὴν Ἀθήνα τὰ φορτία, στράφηκε πρὸς τὴ φιλοσοφία.