You are here

T1

Please add a search word

T= Testimonium  F= Fragmentum  E=  Επιγραφή / Inscription

      1πόλις [ἡ Κιτιέων]2  |Ἀρτεμίδω̣[ρον3 Ἀρίστωνος4 ?] | τοῦ
2    Ἀρτεμ̣[ιδώρου5 τὸν] | ἰατρὸν  τει̣[μῆς χάριν]6 .

  1. [Vid. P. Perdrizet, « Notes sur Chypre », BCH 20 (1896) 341 no. 7; Mitford FCECy (1961) 115 n. 89, unde SEG 20 (1964) 41 no. 135; Hadjioannou ΑΚΕΠ Δ´ (1980) 140; Samama MMG (2003) 369. Vid. etiam LGPN1 s.v. Ἀρτεμίδωρος (41, et 42).]
  2. 1 [Κιτιέων] Perdrizet ‖
  3. Ἀρτεμίδω̣[ρον] scripsimus; Ἀρτεμίδω[ρον] Mitford Hadjioannou: Ἀρτεμίδ[ωρον] Perdrizet (sed vid. apogr.), Samama ‖
  4. Ἀρίστωνος e.g. supplevimus (cf. Mitford o.c. 113 n. 79 = SEG 20, no. 134 [Ἡρ]ω̣ί̣δ̣α? Ἀρτεμιδώρου τοῦ Ἀρίστω|[νος] γυμνασιαρχήσαντος etc.: vid. infra ad loc.): τοῦ δεῖνος Hadjioannou, τοῦ δεῖνα Mitford Samama (nihil post Ἀρτεμίδ[ωρον] Perdrizet)
  5. 2 Ἀρτεμ̣[ιδώρου] scripsimus; Ἀρτεμ[ιδώρου] Mitford Hadjioannou: Ἀρτε[μιδώρου] Perdrizet (sed vid. apogr.), Samama ‖
  6. τει[μῆς χάριν] Mitford Hadjioannou; iteravimus coll. Nicolaou ICA12 213 no. 3 (v. 5) τειμῆς χάριν al. sim.: τει[μῆς ἕνεκεν aut χάριν] Samama; τει[μῆς ἕνεκεν] Perdrizet.

Ἡ πόλη τῶν Κιτιέων τὸν Ἀρτεμίδωρο τὸν γιὸ τοῦ Ἀρί-
στωνα (;) τοῦ γιοῦ τοῦ Ἀρτεμίδωρου, τὸν γιατρό, χάριν τιμῆς.

Σχόλια: 

Τιμητικὴ ἐπιγραφὴ τῆς πόλεως τοῦ Κιτίου, χαραγμένη σὲ βάση ἀγάλματος ἀπὸ σκληρὸν ἀσβεστόλιθο ἡ ὁποία βρέθηκε ἀκρωτηριασμένη στὸν περίβολο τῆς ἐκκλησίας τοῦ Ἁγίου Λαζάρου (βλ. P. Perdrizet, BCH1 20 [1896] 341 ἀρ. 7, ὅπου καὶ ἀπόγραφο [ἀνωτ. Εἰκ. 92], καὶ ἡ παρατήρηση: "Lettres à apices, h. de 0m 03 C. E.") καὶ τῆς ὁποίας ἡ τύχη ἀγνοεῖται ἀπὸ καιρό: "this lost inscription", σημείωνε ἤδη ὁ Mitford (FCECy2 [1961] 115 σημ. 89)· καὶ πρόσθετε: "seemingly of early Imperial period" (στὸν 1ον αἰ. μ.Χ. γενικά: SEG3 20 [1964] 41 ἀρ. 135, Χατζηιωάννου ΑΚΕΠ4 Δα´ / Δβ´ 140, καὶ Samama MMG5 369).

1. Ἡ πόλις [ἡ Κιτιέων]: Κιτιέων εἶναι ἡ προσθήκη τοῦ Perdrizet1· ἡ Κιτιέων συμπληρώνει ὁ Mitford2 (καὶ οἱ ἑπόμενοι), ὀρθῶς: ὁ τύπος ἡ πόλις + γεν. πληθ. (Σαλαμινίων, Κουριέων, Παφίων, Λαπηθίων κ.λπ.) ἀπαντᾶ συχνότατα στὶς Κυπριακὲς ἐπιγραφές (βλ. π.χ. TSal26 35 [1ου αἰ. π.Χ.], 69 [τέλη 2ου αἰ. π.Χ.], 99 [27 ἢ 22 π.Χ.] κ.ἀ., IKour7 43 [192-183 π.Χ.], 99 [πιθανῶς τέλη 2ου αἰ. μ.Χ.] κ.ἀ., πβ. 44 [190-180 πιθανῶς π.Χ.] κ.ἀ. Κουριέων ἡ πόλις, κ.τ.τ.). (Γιὰ τὸ Κίτιον βλ. ἀνωτ. 31 Τ1 σχόλ. σ.στ. 16 σ.λ., μὲ περαιτέρω παραπομπὲς καὶ βιβλιογραφία.)

1-2. Ἀρτεμίδω̣[ρον Ἀρίστωνος ?] | τοῦ Ἀρτεμ̣[ιδώρου τὸν] | ἰατρὸν: μὲ τὴν ἐπιγραφὴ χαμένη, ἡ μόνη βάση γιὰ τὸ κείμενό της εἶναι τὸ ἀπόγραφο τοῦ Perdrizet1 (βλ. ἀνωτ. Εἰκ. 92), τὸ ὁποῖο, ἂν κρίνουμε ἀπὸ τὸ ἀπόλυτα πιστὸ ἀπόγραφό του γιὰ τὴν κατωτ. 47 Τ1 –σωζόμενη– ἐπιγραφή, μπορεῖ νὰ θεωρηθεῖ ἀξιόπιστο. Περιέργως, τὸ κείμενο τοῦ Perdrizet1 (βλ. ἀνωτ. κριτ. ὑπόμν. καὶ Εἰκ. 92) ἀποκλίνει –προφανῶς ἀπὸ ἀπροσεξία– σὲ ἐπιμέρους σημεῖα (Ἀρτεμίδ[ωρον] καὶ Ἀρτε[μιδώρου]), τὸν ἀκολουθεῖ δὲ ἡ Samama5· ὀρθῶς, κατὰ τὸ ἀπόγραφο, ὁ Mitford2 (βλ. καὶ SEG3 καὶ Χατζηιωάννου4) γράφει Ἀρτεμίδω[ρον] καὶ Ἀρτεμ[ιδώ­ρου]· γράψαμε ἀντίστοιχα -ω̣- καὶ -μ̣- (καὶ τει̣[μῆς] κατωτ.) γιὰ νὰ δηλώσουμε ὅτι τὰ γράμματα αὐτὰ δὲν σώζονται ἀκέραια, μὲ δισταγμούς, ἀφοῦ δὲν ἔχουμε ἐδῶ τὴν περίπτωση ἀβέβαιων γραμμάτων. Μὲ ἀκόμα πιὸ ἔντονους δισταγμοὺς –e.g.– συμπληρώσαμε -[ρον Ἀρίστωνος ?] (-[ρον τοῦ δεῖνα] Mitford2 καὶ SEG3, -[ρον τοῦ δεῖνος] καὶ Χατζηιωάννου4, -[ωρον τοῦ δεῖνα] Samama5), ὡς τουλάχιστο μὴ ἀπίθανη περίπτωση, ὑποθέτοντας ὅτι δύσκολα μπορεῖ νὰ φανταστεῖ κανεὶς ἐδῶ μακροσκελέστερο ὄνομα καὶ παραβάλλοντας πρὸς τὴν ἐπιγραφὴ ἀπὸ τὸ Κίτιο τοῦ πρώτου πιθανῶς αἰ. π.Χ. (Mitford2 ὅ.π. 113 σημ. 79: "late Ptolemaic rather than Augustan", SEG3 ὅ.π. ἀρ. 134: "in. s. Ia", PPC8 A 154, Η 22, Σ 38: "Ia (?)" / N 4: "Ia", βλ. καὶ Ἀ. Βοσκοῦ ΚυΣΠΑγΑ9 27-28 σημ. 14) γιὰ τὴν [Ἡρ]ω̣ΐ̣δ̣α (?) Ἀρτεμιδώρου τοῦ Ἀρίστω|[νος] γυμνασιαρχήσαντος, τὴν ὁποία τιμᾶ ἡ μητέρα της Στρα|[τηγ]ὶς Ναυάρχου τοῦ γυμνασιάρχου | καὶ ἱερομνήμονος διὰ βίου (ἐπιγραφὴ ποὺ ἀπαθανατίζει ἔτσι τὰ μέλη μιᾶς περιφανοῦς οἰκογένειας τοῦ Κιτίου)· τόσο τὰ χρονολογικὰ ὅσο καὶ τὰ λοιπὰ δεδομένα δὲν ἀποκλείουν νὰ εἶναι ἐγγονὸς τοῦ ἀνωτέρω Ἀρτεμιδώρου τοῦ Ἀρίστωνος ὁ ἐδῶ ἰατρὸς Ἀρτεμίδωρος (Ἀρίστωνος ?) τοῦ Ἀρτεμιδώρου· καθὼς ὅμως τόσο τὸ Ἀρτεμίδωρος ὅσο καὶ τὸ Ἀρίστων ἀπαντοῦν συχνὰ στὴν Κύπρο (βλ. ἀνωτ. [μὲ περαιτέρω παραπομπές] *41 Τ1 σχόλ. σ.στ. 1 σ.λ. Ἀρίστων Μνήμονος καὶ κατωτ. 47 Τ1 σχόλ. σ.στ. 1-2 σ.λ. Αὐρήλιος Ἀρίστων ἰατρός / ἀνωτ. ΑΚυΓ210 11 Ε39 σχόλ. σ.στ. 1 σ.λ. μάκαρ Ἀρτεμίδωρε καὶ Ε44 σχόλ. σ.στ. 7 σ.λ. Ἀρτεμίδωρος, βλ. ἐπίσης –γιὰ γυμνασιαρχήσαντας, ἀθλητές κ.τ.τ.– Ἀ. Β. ΚυΣΠΑγΑ 27-28 σημ. 14, 32 μὲ σημ. 24-25, 35-36 μὲ σημ. 37, 38 μὲ σημ. 46 καὶ 49-50), ἔντονες παραμένουν οἱ ἐπιφυλάξεις μας γιὰ τὸ πραγματικὸ πατρώνυμο τοῦ ἐδῶ Ἀρτεμιδώρου.

2. τει̣[μῆς χάριν: ὁ Perdrizet1 γράφει τει[μῆς ἕνεκεν], ὁ Mitford2 τει[μῆς χάριν] (βλ. SEG3 καὶ Χατζηιωάννου4), ἡ Samama5 τει[μῆς ἕνεκεν aut χάριν]· καθὼς στὶς σωζόμενες Κυπριακὲς ἐπιγραφὲς φαίνεται νὰ ἀπαντοῦν πολλὰ παραδείγματα σύν-ταξης τοῦ τ(ε)ιμῆς μὲ τὸ χάριν, (τειμῆς χάρ[ιν] TSal26 103.6, συχνὰ ἐπίσης: εὐνοίας χάριν, ἀρετῆς χάριν, εὐσεβείας χάριν, κ.τ.τ.), ἀλλὰ κανένα μὲ τὸ ἕνεκεν (μολονότι δὲν λείπουν τὰ παραδείγματα μὲ τὸ εὐνοίας ἕνεκεν, ἀρετῆς ἕνεκεν καὶ εὐνοίας κ.τ.τ., γιὰ περισσότερα βλ. Mitford NIRCy11 4.8 [σελ. 9] σ.λ. τιμῆς χά[ριν]: "honoris causa, the characteristic motive formula of the Roman period"), υἱοθετήσαμε τὸ τει[μῆς χάριν] τοῦ Mitford11 (μὲ τὶς εὔλογες ἀμφιβολίες, καθὼς στὶς μὴ Κυπριακὲς ἐπιγραφές, ὅπου ἐπίσης κυριαρχοῦν τὰ τειμῆς χάριν, δὲν λείπουν τὰ παραδείγματα τοῦ τειμῆς ἕνεκενἕνεκα).

  1. Perdrizet, P. (1896), Notes sur Chypre, BCH 20: 336-363.a↑ b↑ c↑ d↑ e↑
  2. Mitford, T. B. (1961), Further Contributions to the Epigraphy of Cyprus, AJA 65: 93-151.a↑ b↑ c↑ d↑ e↑ f↑
  3. Supplementum Epigraphicum Graecum, Amsterdam/Leiden.a↑ b↑ c↑ d↑ e↑
  4. Χατζηϊωάννου, Κ. (1971-1992), Ἡ Ἀρχαία Κύπρος εἰς τὰς Ἑλληνικὰς Πηγάς, τóμ. Α΄- Στ΄, Λευκωσία.a↑ b↑ c↑ d↑
  5. Samama, E. (2003), Les médecins dans le monde grec. Sources épigraphiques sur la naissance d'un corps médical, Genève.a↑ b↑ c↑ d↑
  6. Pouilloux, J., Roesch P. & Marcillet-Jaubert J. (1987), Salamine de Chypre, XIII: Testimonia Salaminia, 2. Corpus épigraphique, Vol. XIII, Paris .a↑ b↑
  7. Mitford, T B. (1971), The Inscriptions of Kourion, Memoirs of the American Philosophical Society 83: Philadelphia.
  8. Michaelidou-Nicolaou, I. (1976), Prosopography of Ptolemaic Cyprus, Studies in Mediterranean Archaeology,vol. XLIV Göteborg .
  9. Βοσκός, Α. Ι., Καράλλης, Γ. & κ.ά. (2004), Ἡ Κυπριακὴ συμβολὴ στοὺς Πανελλήνιους ἀγῶνες τῆς ἀρχαιότητας, Η Διδασκαλία της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας και Πολιτισμού. Πρακτικά Η΄ Σεμιναρίου του Συμβουλίου της Ευρώπης: "Οι Ολυμπιακοί Αγώνες ως διαχρονικός θεσμός προαγωγής της ειρηνικής συνύπαρξης των λαών σε Δημοκρατικές Κοινωνίες" 12-16 Μαΐου 2003, Λεμεσός - Κύπρος. 22-41.
  10. Βοσκός, Α. Ι. (1997), Ἀρχαία Κυπριακὴ Γραμματεία: τόμ. 2. Ἐπίγραμμα, τóμ. 2, Λευκωσία.
  11. Mitford, T. B. (1950), New Inscriptions from Roman Cyprus, OArch 6: 1-95.a↑ b↑